14 października przypada 100. rocznica urodzin Conrada Drzewieckiego, wybitnego tancerza, choreografa, pedagoga, twórcy Polskiego Teatru Tańca – Baletu Poznańskiego, przez lata związanego z Teatrem Wielkim w Poznaniu. W latach 70-tych w Poznaniu było w modzie chodzić na balety Drzewieckiego. Z tej okazji tancerki i tancerze baletu sceny pod Pegazem zaprezentują najsłynniejsze choreografie Mistrza, w tym Krzesanego Wojciecha Kilara i Adagio Tomasa Albinoniego.
Taki jubileusz skłania do refleksji i wspomnień o osiągnięciach i artystycznej drodze często częściowo już zapomnianego artysty. – więc wspominajmy dokonania i barwny życiorys Conrada Drzewieckiego, urodzonego w Poznaniu 14 października 1926 roku. Był artystą, który przez kilkadziesiąt lat budził zachwyty i kontrowersje. Miał też jasno określoną wizję teatru baletowego, co udało mu się zrealizować z założonym przez siebie zespołem Polskiego Teatru Tańca. Był też prekursorem i twórcą nowego stylu tańca. Do legendy polskiego baletu przeszły zrealizowane przez niego spektakle: Ognisty ptak (1967), Adagio na smyczki i organy (1967), Pawana na śmierć Infantki (1968), Cudowny Mandaryn (1970), Epitafium dla Don Juana (1974), Odwieczne pieśni (1975), Modus vivendi (1975), Stabat Mater (1976), Krzesany (1977), Yesterday (1982).
Conrad Drzewiecki, jeden z najwybitniejszych choreografów XX wieku, Karierę tancerza rozpoczął w 1946 roku na scenie Opery Poznańskiej, gdzie w 1950 roku został solistą baletu. Był zdobywcą wielu nagród zagranicznych, m.in. Srebrnego Medalu Międzynarodowego Konkursu Tańca w Bukareszcie, Złotego Medalu Międzynarodowego Konkursu Tańca w Warszawie Primo Premio Assoluto Międzynarodowego Konkursu Baletowego w Vercelli. Nie miał dyplomu tancerza, ale przez pięć lat zdobywał baletowe szlify na Francuskich cenach. Zanim założył w Poznaniu swój słynny autorski zespół – Polski Teatr Tańca, Drzewiecki tworzył choreografie do oper, układał ruch sceniczny w teatrach dramatycznych, reżyserował opery, dramaty, a nawet filmy baletowe. W ciągu pięciu spędzonych we Francji lat współpracował m.in. z Grand Ballet du Marquis de Cuevas, a także z Jeunesses Musicale i Roland Petit Ballet. Trafił też do rewii z Josephine Baker. We Francji występował jako Conrad Derevski. Jednym z sukcesów Conrada Drzewieckiego w tym czasie była rola hiszpańskiego młynarza w balecie Trójkątny kapelusz Manuela de Falli. Zapraszany był też jako choreograf przez zagraniczne zespoły baletowe: do Amsterdamu, Paryża, kilkakrotnie do Berlina, Malmö, Sofii, Pragi, Hawany, Brna. Polski Teatr Tańca za czasów jego dyrekcji również odbył wiele tournée zagranicznych. Do Poznania wrócił za namową Roberta Satanowskiego.
Polskie początki kariery Conrada Drzewieckiego związane były z Teatrem Wielkim w Poznaniu, gdzie w latach 1963 – 1973 był szefem zespołu baletowego, i gdzie wystawiał swoje pierwsze spektakle baletowe. Poznański debiut choreograficzny Drzewieckiego odbył się 25 kwietnia 1964 roku. Publiczność zgromadzona w Operze Poznańskiej oklaskiwała: Valses nobles et sentimentales i La valse do muzyki Maurice’a Ravela, Błękitną rapsodię do muzyki George’a Gershwina oraz Historię żołnierza do muzyki Igora Strawińskiego.
Później oklaskiwano Jezioro łabędzie Piotra Czajkowskiego, do którego wspólnie z Barbarą Kasprowicz, opracował choreografię – premiera 22 listopada 1969 roku. Było to opracowanie według Lwa Iwanowa i Asafa Messera. Pierwszą w pełni autorską pracą, była choreografia i ruch sceniczny do nowej inscenizacji Halki Stanisława Moniuszki – premiera 11 kwietnia 1970. Później zbierał wyrazy uznania wyjątkowo udany wieczór dwóch baletów: Adaggietto z V Symfonii Gustawa Mahlera oraz Les Biches Francisa Poulenca – premiera 18 lutego 1973 roku. Pierwszym głośnym sukcesem Drzewieckiego był Krzesany do muzyki Wojciecha Kilara, z 1977 roku. Przedstawienie okazało się sensacją artystyczną i przez lata było prezentowane na zagranicznych scenach, między innymi w Paryżu w legendarnym Theatre des Champs-Elysees.
W 1973 roku z inicjatywy, przy poparciu ówczesnych władz Poznania powołano do życia Polski Teatr Tańca – Balet Poznański, którego dyrektorem został Conrad Drzewiecki. Pierwszą premierą było autorskie przedstawienie Conrada Drzewieckiego (opracowanie muzyczne Eugeniusza Rudnika) Epitafium dla Don Juana – premiera 20 stycznia 1974. Scenografię zaprojektował Władysław Wigura.. Conrad Drzewiecki, w jednym z wywiadów wyłożył swoje artystyczne credo: – Będziemy teatrem tańca, pojętego bardzo szeroko, od baletu aż po sprawy, które nie będą kojarzyły nam się z tańcem, a które nim w istocie są” Teatr Tańca musi się wyrażać z taką siłą, aby zastąpić wszystko i dać widzom maksymalną ilość artystycznych wrażeń(…).
Jednym z jego ważniejszych wydarzeń był cykl choreografii do muzyki Béli Bartóka: Cudowny mandaryn, Divertimento (1970) i Sonata na dwa fortepiany i perkusję (1972). Warto jeszcze wspomnieć, że tylko raz przyjął zaproszenie Teatru Wielkiego na realizację sceny baletowej w Tannhäuserze w 1974 roku.
Ostatecznie jako tancerz Conrad Drzewiecki pożegnał się z publicznością w 1966 roku rolą Hamleta i Narratora w balecie Improwizacje do Szekspira. Po powrocie z emigracji nie chciał tańczyć, chciał tworzyć własne dzieła choreograficzne. W 1986r. z okazji potrójnego jubileuszu: 40-lecia pracy twórczej i 30-lecia debiutu choreograficznego oraz swoich 60. urodzin przygotował spektakl, którym jednocześnie pożegnał się z Polskim Teatrem Tańca. Jego następczynią została Ewa Wycichowska.
Do 2022 roku Polski Teatr Tańca, zrealizował ponad 200 premier, gościł na pięciu kontynentach, został wyróżniony wieloma nagrodami (wśród nich Fringe First Special Award na Międzynarodowym Festiwalu w Edynburgu w 1992 roku za spektakl „Samotność fauna” w choreografii Ewy Wycichowskiej). W 2017 roku Polski Teatr Tańca odbył najdłuższe w dotychczasowej historii tournée w Azji, obejmujące sześć realizacji w ośrodkach teatralnych: Harbin Opera House, Tianjin Opera House i Poly Theatre w Shenzhen. Polski Teatr Tańca od początku istnienia był teatrem bez własnej siedziby. Prezentował swoje spektakle na scenach w Polsce i za granicą, wynajmując pomieszczenia od poznańskiej Szkoły Baletowej. 29 kwietnia 2021 roku, w Międzynarodowym Dniu Tańca, miała miejsce oficjalna inauguracja własnej siedziby Polskiego Teatru Tańca przy ul. Stanisława Taczaka 8 w Poznaniu.
Ostatnim spektaklem Conrada Drzewieckiego zrealizowanym w 2004 roku, z okazji wstąpienia Polski do Unii Europejskiej, wspólnie z Emilem Wesołowskim, Henrykiem Konwińskim, Teresą Kujawą, z inicjatywy Sławomira Pietrasa wystawił IX Symfonię d-moll op.125 Ludwiga van Beethovena w Teatrze Wielkim w Poznaniu.
Artysta zmarł w Poznaniu, 25 sierpnia 2007 roku. Jego imię nosi jedna z ulic Poznania
Adam Czopek
